Γράφει η Γεωργία Κωστοπούλου
Η Τίλι Νάιτινγκεϊλ έχει χάσει τον σύντροφό της, τον Τζο, και μαζί του μοιάζει να έχει χάσει και την ικανότητά της να διαβάζει για ευχαρίστηση. Πέντε μήνες μετά τον θάνατό του, ένα τηλεφώνημα από το βιβλιοπωλείο της γειτονιάς της ανατρέπει την ηρεμία της καθημερινότητάς της. Εκεί την περιμένει ένα δώρο γενεθλίων από τον Τζο. Πρόκειται για δώδεκα βιβλία, ένα για κάθε μήνα της πρώτης χρονιάς χωρίς εκείνον, συνοδευμένα από γράμματα που της έχει αφήσει. Ο βιβλιοπώλης Άλφι γίνεται ο σύνδεσμός της με αυτό το δώρο και, σταδιακά, με μια ζωή που δεν περιορίζεται πια μόνο στην απώλεια.
Η ιδέα του βιβλίου βασίζεται σε μια απλή αλλά εύστοχη ιδέα. Τα βιβλία που επιλέγουμε και ο τρόπος που τα διαβάζουμε μπορούν να γίνουν μέρος μιας σχέσης. Εδώ, η ανάγνωση δεν λειτουργεί ως μαγική λύση για το πένθος. Για την Τίλι, όμως, κάθε βιβλίο γίνεται αφορμή να δοκιμάσει κάτι που δεν θα επέλεγε μόνη της και να ξανακοιτάξει τον κόσμο έξω από το σπίτι της. Οι δώδεκα αναγνώσεις οργανώνουν την αφήγηση σε μήνες, ενώ οι περιπέτειες που ξεκινούν από αυτές την οδηγούν σε διαφορετικά μέρη, από τη Νέα Υόρκη και το Παρίσι μέχρι την Τοσκάνη και το Μπαλί. Η πορεία της αποκτά έτσι έναν εξωτερικό ρυθμό, χωρίς το ταξίδι να σβήνει την εσωτερική δυσκολία της επιστροφής στην καθημερινότητα.
Η Τίλι βρίσκεται στο κέντρο, αλλά δεν είναι η μόνη που καθορίζει την ιστορία. Ο Τζο είναι απών και παραμένει παρών μέσα από τις αναμνήσεις και τα γράμματά του. Έτσι, ο χαρακτήρας του σχηματίζεται σταδιακά, καθώς η ηρωίδα αναμετριέται με όσα της άφησε και με όσα δεν μπορούν να συνεχιστούν όπως πριν. Ο Άλφι, ο ιδιοκτήτης του βιβλιοπωλείου, δεν είναι απλώς ο άνθρωπος που παραδίδει το δώρο. Οι συζητήσεις τους δίνουν στην Τίλι χώρο να εκφράσει τα ανάμεικτα συναισθήματά της και αποτελούν μέρος της νέας της καθημερινότητας.
Σημαντικό ρόλο έχουν επίσης η αδελφή της, Χάρπερ, και η φίλη της, Ρέιτσελ. Η Χάρπερ θέλει να τη στηρίξει, αλλά δεν γνωρίζει πάντα πώς. Η πρόθεσή της δεν αρκεί για να κάνει κάθε προσπάθεια παρηγοριάς εύστοχη. Η σχέση τους αναδεικνύει μια πλευρά του πένθους που συχνά μένει εκτός των μεγάλων συναισθηματικών σκηνών. Οι άνθρωποι που αγαπούν τον πενθούντα εξακολουθούν να υπάρχουν, αλλά χρειάζεται να μάθουν πώς να είναι κοντά του. Η Ρέιτσελ, με την κοινή τους αγάπη για τα βιβλία, προσφέρει στην Τίλι μια άλλη μορφή συντροφικότητας, βασισμένη στη στήριξη, ακόμα κι αν αυτή δεν υπήρχε από την αρχή, και όχι στην προσπάθεια να διορθωθεί ό,τι δεν διορθώνεται.
Το βιβλίο εξετάζει το πένθος ως διαδικασία χωρίς καθαρή γραμμή τερματισμού. Η Τίλι δεν αφήνει πίσω της τον Τζο επειδή ξεκινά να ταξιδεύει ή επειδή ξαναβρίσκει ενδιαφέρον για τα βιβλία. Μαθαίνει, μάλλον, να κουβαλά την απώλεια με τρόπο που δεν καταλαμβάνει κάθε πλευρά της ζωής της. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η πιθανότητα μιας νέας ερωτικής σχέσης αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Δεν παρουσιάζεται απλώς ως «επόμενο βήμα», αλλά ως ερώτημα για το αν η αγάπη μπορεί να αλλάξει μορφή χωρίς να ακυρώσει όσα προηγήθηκαν.
Μια ενδιαφέρουσα επιλογή είναι ότι η Τίλι αρχίζει να καταγράφει την πορεία της σε βίντεο. Η προσωπική της προσπάθεια γίνεται ορατή σε άλλους και παύει να ανήκει αποκλειστικά στον ιδιωτικό της κύκλο. Αυτή η εξέλιξη διευρύνει το πεδίο της ιστορίας, αλλά δημιουργεί και μια ένταση. Το πένθος είναι ιδιωτικό βίωμα, ενώ η δημόσια αφήγηση μιας ζωής μπορεί να αποκτήσει δική της δυναμική. Η πλοκή αξιοποιεί αυτή τη μετάβαση για να συνδέσει την Τίλι με ανθρώπους που δεν θα γνώριζε διαφορετικά, χωρίς να αναιρεί τον προσωπικό χαρακτήρα της απώλειάς της. Βέβαια, να σημειωθεί ότι ο λόγος που το κάνει δεν είναι για προσωπική προβολή, αλλά για να βοηθήσει το βιβλιοπωλείο.
Η δομή των δώδεκα μηνών δίνει στο βιβλίο καθαρή πορεία και βοηθά να φανεί η αλλαγή της Τίλι μέσα από μικρές, διαδοχικές κινήσεις. Παράλληλα, η επαναλαμβανόμενη σύνδεση ανάμεσα σε ένα βιβλίο, ένα ταξίδι και ένα συναισθηματικό βήμα κινδυνεύει να κάνει ορισμένα στάδια προβλέψιμα. Εκεί όπου η ιστορία έχει περισσότερο ενδιαφέρον είναι στις σχέσεις που δεν υπακούουν σε εύκολες λύσεις. Στα γράμματα του Τζο, στις αδέξιες προσπάθειες της Χάρπερ, στις συνομιλίες της Τίλι με τον Άλφι και στην αργή μεταβολή του τρόπου με τον οποίο η ηρωίδα αντιλαμβάνεται τον εαυτό της.
Το «Αυτό το βιβλίο μού θύμισε εσένα» είναι ένα βιβλίο για την ανάγνωση, αλλά περισσότερο για τους δεσμούς που αφήνουν οι άνθρωποι πίσω τους και για εκείνους που δημιουργούνται όταν κάποιος προσπαθεί να συνεχίσει. Η Libby Page χρησιμοποιεί βιβλιοπωλεία, βιβλία και ταξίδια ως χειροπιαστά σημεία αναφοράς σε μια ιστορία που αφορά το πένθος, τη φιλία, την οικογένεια και τη δυνατότητα νέας αγάπης. Και κάπως έτσι, μπήκε στην καρδιά μου!
Λίγα λόγια για τη συγγραφέα
Η Libby Page (Λίμπι Πέιτζ) είναι συγγραφέας. Τα βιβλία τις έχουν καταλάβει τις λίστες των μπεστ σέλερ των Sunday Times και έχουν εκδοθεί σε περισσότερες από 20 χώρες σε όλο τον κόσμο. Πριν ασχοληθεί με τη συγγραφή, εργάστηκε στον τομέα της δημοσιογραφίας και του μάρκετινγκ. Ζει στο Σόμερσετ της Αγγλίας, μαζί με τον άντρα της και τον μικρό τους γιο.
